Đêm Giao Thừa là thời khắc thiêng liêng nhất trong năm, đánh dấu sự chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Theo tín ngưỡng dân gian Việt Nam, đây là lúc tiễn các vị thần cai quản năm cũ và nghênh đón các vị Tân niên hành khiển xuống trần, mang theo vận khí mới cho gia đình. Vì vậy, việc chuẩn bị mâm cúng và đọc văn khấn Giao Thừa đúng nghi lễ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong năm Bính Ngọ 2026.
Ý Nghĩa Lễ Cúng Giao Thừa Trong Văn Hóa Người Việt
Lễ cúng Giao Thừa còn gọi là lễ Trừ Tịch, mang ý nghĩa gột bỏ những điều không may mắn của năm cũ và đón nhận khởi đầu mới tốt lành. Nghi thức này thể hiện lòng thành kính của gia chủ đối với Trời Đất, Thần linh và Tổ tiên, đồng thời gửi gắm mong ước về bình an, sức khỏe, tài lộc và thuận lợi trong năm mới.
Trong quan niệm truyền thống, mỗi năm đều có các vị Hành Khiển và Phán Quan cai quản nhân gian. Thời khắc Giao Thừa chính là lúc các vị bàn giao công việc, vì vậy lễ cúng cần được thực hiện trang nghiêm, đúng thời điểm và đủ lễ nghi.
Thời Gian Cúng Giao Thừa Năm Bính Ngọ 2026
Lễ cúng Giao Thừa được tiến hành vào đúng thời khắc chuyển sang năm mới, tức giờ Tý đêm 29 tháng Chạp năm Ất Tỵ sang mùng 1 Tết năm Bính Ngọ 2026. Gia đình có thể bắt đầu bày lễ từ trước đó để kịp thực hiện nghi thức khi thời khắc Giao Thừa đến. Thông thường, lễ cúng gồm hai phần:
- Cúng Giao Thừa ngoài trời để tiễn thần năm cũ và đón thần năm mới
- Cúng Giao Thừa trong nhà để kính cáo Tổ tiên
Hướng Dẫn Chuẩn Bị Mâm Cúng Giao Thừa Đầy Đủ
Mâm Cúng Giao Thừa Ngoài Trời Gồm Những Gì
Mâm cúng ngoài trời mang tính lễ nghi, thể hiện sự trang trọng đối với các vị Hành Khiển và Thần linh. Lễ vật thường gồm:
- Mâm ngũ quả
- Hương, hoa tươi
- Đèn hoặc nến
- Trầu cau
- Gạo, muối
- Trà, rượu
- Quần áo, mũ nón cúng Thần linh
- Gà trống luộc nguyên con
- Xôi
- Bánh chưng hoặc bánh tét
- Mâm cúng được đặt trước cửa nhà, ngoài sân hoặc nơi thông thoáng, sạch sẽ.
Mâm Cúng Giao Thừa Trong Nhà
Sau khi hoàn tất lễ ngoài trời, gia đình tiếp tục làm lễ cúng trong nhà để mời Tổ tiên về sum họp, chứng giám lòng thành và phù hộ con cháu.
Mâm cúng trong nhà thường bao gồm:
- Hương, hoa, đèn nến
- Mâm ngũ quả
- Trầu cau
- Trà, rượu
Mâm cơm cúng Tết với các món truyền thống của gia đình
Cách Bày Trí Mâm Cúng Giao Thừa Đúng Phong Tục
Mâm cúng cần được bày biện gọn gàng, cân đối và sạch sẽ. Gà luộc nên đặt ngay ngắn, đầu hướng ra ngoài đối với mâm cúng ngoài trời. Hoa quả chọn loại tươi mới, màu sắc hài hòa. Hương và đèn được đặt chính giữa, tạo không gian trang nghiêm và ấm cúng.
Gia chủ nên ăn mặc chỉnh tề, giữ tâm thế thành kính khi thực hiện nghi lễ.
Bài Văn Khấn Giao Thừa Ngoài Trời Năm Bính Ngọ 2026
Bài Văn Khấn Giao Thừa Ngoài Trời
Văn khấn Giao Thừa ngoài trời là lời trình báo với Trời Đất và các vị Thần linh về thời khắc chuyển giao năm mới, cầu mong phúc lộc và bình an cho gia đình trong năm Bính Ngọ.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)
Con kính lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Đương Lai Hạ Sinh Di Lặc Tôn Phật.
Con kính lạy Đức Quán Thế Âm Bồ Tát cứu khổ cứu nạn chúng sinh.
Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ, chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Cựu niên Đương cai Hành khiển, Hành binh chi thần, Phán quan.
Con kính lạy ngài Tân niên Đương cai Hành khiển, Hành binh chi thần, Phán quan.
Con kính lạy các ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Long mạch, Táo quân, chư vị Tôn thần.Hôm nay là thời khắc thiêng liêng phút Giao Thừa, tiễn năm Ất Tỵ qua đi, đón năm Bính Ngọ tới.
Tín chủ chúng con là: …
Sinh năm: …
Ngụ tại: …Nhân thời khắc tống cựu nghinh tân, năm cũ khép lại, năm mới mở ra, âm dương hòa hợp, vạn vật sinh sôi, chúng con thành tâm sửa soạn hương hoa, lễ vật, dâng lên trước án, kính cẩn bái thỉnh.
Cúi xin chư vị Thái Tuế Tôn thần vâng mệnh Ngọc Hoàng, giám sát nhân gian, ban phúc giáng lành. Quan cũ hồi triều, lưu ân lưu phúc; quan mới giáng hạ, tiếp lộc ban tài, phù hộ chúng sinh.
Chúng con kính mời:
Ngài Cựu niên Đương cai Thái Tuế Tôn thần,
Ngài Tân niên Đương cai Thái Tuế Chí đức Tôn thần,
Chư vị Bản cảnh Thành hoàng, Bản xứ Thổ địa,
Ngài Hỷ thần, Phúc đức Chính thần,
Các ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Long mạch, Tài thần,
Chư vị Bản gia Táo quân cùng toàn thể chư vị Thần linh cai quản trong xứ này,
Cúi xin giáng lâm trước án, thụ hưởng lễ vật, chứng giám lòng thành.Nguyện cầu cho gia đình chúng con trong năm mới Bính Ngọ được bình an khang thái, gia đạo hưng long, công việc hanh thông, tài lộc vững bền, trên thuận dưới hòa, bốn mùa tám tiết đều được cát lành như ý.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chư Phật, chư vị Tôn thần từ bi chứng giám, phù hộ độ trì.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)
Bài Văn Khấn Giao Thừa Trong Nhà
Sau lễ ngoài trời, gia chủ vào trong nhà thắp hương trên bàn thờ gia tiên và đọc văn khấn trong nhà. Bài khấn này nhằm kính mời Tổ tiên, ông bà, chư vị hương linh về hưởng lễ, phù hộ cho con cháu một năm mới thuận hòa, mạnh khỏe, làm ăn tiến tới.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)
Con kính lạy Đức Đương Lai Hạ Sinh Di Lặc Tôn Phật.
Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ, chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại vương.
Con kính lạy ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa.
Con kính lạy ngài Định Phúc Táo quân.
Con kính lạy các ngài Địa chúa Long mạch Tôn thần cùng toàn thể chư vị Thần linh cai quản trong khu vực này.
Con kính lạy chư vị Tổ tiên nội ngoại, chư vị Tiên linh.Hôm nay là giờ phút thiêng liêng Giao Thừa, tiễn năm cũ qua đi, đón năm mới Bính Ngọ.
Tín chủ chúng con là: …
Ngụ tại: …Nhân thời khắc tống cựu nghinh tân, giờ Tý đầu xuân, đón mừng Nguyên Đán, chúng con thành tâm sắm sửa hương hoa, lễ vật, nghi lễ cung trần, kính dâng trước án, thắp nén tâm hương, cúi đầu bái thỉnh.
Chúng con kính mời:
Ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại vương,
Ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa,
Ngài Định Phúc Táo quân,
Ngài Phúc Đức Chính thần,
Các ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Long mạch, Tài thần,
Ngài Bản gia Táo quân,
Cùng toàn thể chư vị Thần linh cai quản trong khu vực này,
Cúi xin giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật.Chúng con lại kính mời chư vị Tiên linh: Cao Tằng Tổ khảo, Cao Tằng Tổ tỷ, chư vị tổ tiên nội ngoại, bá thúc huynh đệ, cô di tỷ muội, cùng toàn thể hương linh gia tộc, cúi xin giáng về linh sàng, chứng giám và thụ hưởng lễ vật.
Chúng con cũng kính mời các vị tiền chủ, hậu chủ, các hương linh y thảo phụ mộc tại mảnh đất này, nhân tiết Giao Thừa, giáng lâm trước án, cùng thụ hưởng lễ vật.
Nguyện cầu cho gia đình chúng con trong năm mới Bính Ngọ được khang thái an hòa, âm dương thuận lý, công việc hanh thông, gia đạo hưng vượng, người người bình an, tháng ngày đủ đầy, bốn mùa không tai ách, tám tiết gặp điều lành, mọi sự sở cầu đều được như ý.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chư vị Tôn thần và Tổ tiên chứng giám, phù hộ độ trì.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lạy)
Kết Luận
Cúng Giao Thừa là nghi lễ mang giá trị văn hóa và tâm linh sâu sắc trong đời sống người Việt. Việc chuẩn bị mâm cúng chu đáo và đọc văn khấn đúng nghi thức trong đêm Giao Thừa Bính Ngọ 2026 không chỉ giúp gia đình an tâm bước sang năm mới mà còn gìn giữ nét đẹp truyền thống của dân tộc. Chỉ cần xuất phát từ lòng thành, mỗi nghi lễ đều trở thành khởi đầu tốt lành cho một năm mới an khang, hạnh phúc.